Günlük Hayatta Meditasyon

Günlük Hayatta Meditasyon

Farkındalık Meditasyonu Vipassana’nın temel olarak üç farklı pratiği vardır: Yürüyerek Meditasyon, Oturarak Meditasyon ve Günlük Hayatta Meditasyon. Tüm bu pratiklerde meditasyon yapan kişinin yaşadığı ana, dolayısıyla meditasyona(günlük hayatta yaptığı işe) odaklanması, farkına vararak yapması beklenir. Denilebilir ki, meditasyon kişinin yaptığı işin farkına varmasıdır.

Günlük Hayatta Meditasyon

Yaşanılan ana ve yapılan işe odaklanmayı kolaylaştırmak için bedende oluşan his ve akılda oluşan nesneleri etiketlemek oldukça yararlıdır. Etiketler kullanarak oluşan durumları not etmek dikkatin dağılmasını önler. Bedeninizde ve aklınızda oluşan her şeye isim vererek, verdiğiniz ismi tekrarlamaya başlayın. “Düşünüyorum, düşünüyorum”, “Görüyorum, görüyorum”, “Acıyor, acıyor”

Meditasyonda Etiketleme’nin Önemi

Bedende oluşan his ve akılda oluşan nesneleri bu şekilde adlandırarak not etmek özellikle meditasyonun başlangıcında faydalı olacaktır. Aksi takdirde koca bir düşünce ve duygu denizinde kaybolup oradan oraya savrulmanız mümkündür. Farkındalık, ancak odaklanmayı başardığınızda ve kendinizi odaklanmış olarak tutabildiğinizde gelişir.

Etiketleme sırasında sizi bekleyen tehlike not alma işleminin otomatikleşmesidir. Bunu önlemek için de etiketlemeye harcadığınız çabanın büyük kısmının oluşan his veya nesnede, küçük kısmının etiketleme işleminde olmasına dikkat edin. Örneğin “duyuyorum” olarak etiketlerken duyduğunuzu bilin, işlemi oluşan her şeyin farkına vararak sürdürün. Zamanla not aldığınız his ve nesneler kaybolacaktır. Bütün görmeniz gereken bu yokoluştur. Yokolan şey gerçekte kendiliğinden varolmamıştır. Düşündüğünüzü farkettiğiniz zaman dikkatiniz düşündüğünüz şeyden düşünme eylemine kayar. Bu da düşüncelerinizi aklınızdan uzaklaştırır.

Şu Anda Yaşamak

Günlük hayatta meditasyon yaparken yaşanılan ana odaklanmak gereklidir. Oluşan herhangi bir nesneyi sonradan farkederseniz dahi geçmiş zaman kullanmayın. Zaten olup bittikten sonra da farketmiş olsanız farkettiğiniz an yaşadığınız andır. “Biliyorum, biliyorum” veya “Anlıyorum, anlıyorum” gibi ifadeler kullanabilirsiniz.

Not almayı bitirdikten sonra pratiğinize geri dönün. Sürekli tekrarlanan sesler, devam eden kaşıntı hissi gibi not alma ile kaybolmayan durumlarda dikkatinizi his ve nesnelere değil, pratiğinize odaklayın. Tekrarlanan veya kaybolmayan şeyleri ardı ardına not etmenize gerek yoktur. Bir köşede oturup “duyuyorum” diye tekrarlayarak dışarıda devam eden yol çalışmasını sürekli not etmek meditasyon yapmak değildir. Meditasyonda amaç, dış ve iç dünyanın farkına varırken dikkatinizi kendine yöneltmenizdir.

Meditasyonunuzu herhangi bir şekilde bölmekten kaçının; bir yeriniz kaşındığında, ağrıdığında, sıkıldığınızda meditasyonunuzu bölmek yerine oluşanları not etmekle yetinin. Meditasyon ile görmeniz gereken tüm gerçeklerin toplamda, “Geçici, kontrol edilemez, sıkıcı/acı verici” olduğunundan ibaret olduğunu aklınızdan çıkarmayın. Bir yeriniz sizin denetimiz dışında kaşınmaya başlar; canınız sıkılır; ancak bir zaman sonra geçer.

Yürüyerek ve oturarak meditasyon tekniklerini başka bir yazıda anlatacağız. Bunlara paralel olarak yapabileceğiniz iki meditasyon çeşidi daha vardır. Ayakta ve yatarak meditasyon.

Ayakta meditasyonu yürümenin; yatarak meditasyonu ise oturmanın zorlaştığı durumlarda yapabilirsiniz. Mümkün olduğunca yürüyerek ve oturarak meditasyonu tercih etmeye çalışın. Özellikle, yatarak meditasyon uykuya dalma ve farkındalığın kaybolması sorununu da beraberinde getirebilir.

Uykuda Meditasyon

Ayrıca, uykuya dalmadan önce başlayabileceğiniz “uykuda meditasyon” diye adlandırılan bir meditasyon çeşidi de vardır. Uyumak üzere yatağınıza giderken meditasyondan her zaman beklendiği üzere hareketlerinizin farkında olun. Rahat bir şekilde uzandıktan sonra gözlerinizi kapatın nefes alıp verirken karnınızın hareketlerini gözlemleyin. “Kalkıyor-İniyor” uykuya dalana kadar hareketleri gözlemlemeyi sürdürün. Karnınıza fazla odaklanmayın; bu uykuya dalmanızı güçleştirebilir. Yeni uyandığınızda da bir süre yatağınızda kalarak kendinizi gözlemlemeyi ve yataktan farkındalıkla kalkmayı alışkanlık haline getirin.

Farkındalıkla uykuya dalmak uyanmayı kolaylaştıracak ve uykunun kalitesini artıracaktır. Zamanla uyanmak için alarm ihtiyacınız dahi ortadan kalkabilir. Mümkünse uyandıktan sonra kısa sürelerle yürüyerek ve oturarak meditasyon yapmaya çalışın.


Bir sonraki yazımız: Farkındalığın Artırılması Yoluyla İçgörü Geliştirme ve Düşünceleri Görme