Meditasyon Nedir?

Meditasyon Nedir?

Konu akıl ve ruh sağlığı olunca popüler olan konuların başında meditasyon gelmektedir. Peki ama, meditasyon nedir?

Meditasyon Nedir, Ne Değildir?

Meditasyon, huzur bulmak için kullanılan çeşitli tekniklere verilen ortak isimdir. Farklı din ve kültürlerde yapılan meditasyonların hepsini birleştiren nokta budur: Düşüncelerden kurtulmak yolu ile huzura ermek.

Meditasyon Ne Demek?

Meditasyon nedir sorusunun cevabını ararken meditasyon sözcüğünün kökenlerine bakmakta fayda vardır. Bu sözcük Latince düşünmek, kafa yormak, keşfetmek anlamlarına gelen “Meditatio” sözcüğünden türetilmiştir. Bununla birlikte meditasyon kelime anlamının tersine düşünmeyi durdurmak yoluyla aklını dinlendirmek olarak karşımıza çıkmaktadır. Meditasyonun sonucunda bilinç açılır ve farkındalık artar. Bunun sonucu olarak kişi kendi gerçeğini keşfetmeye başlar.

Meditasyon, her ne kadar Buddha ve onun bağdaş kurmuş meşhur oturuşu ile bütünleşmiş olsa da, Buddha’nın doğumundan çok daha eskilere dayanır ve farklı icraları vardır. Hindistan’daki Indus vadisinde bulunan bir Yogi fügürü Birinci Hint Uygarlığında meditasyon yapıldığını kanıtlar.

Meditasyonun Faydaları

Günümüzde de bir çok farklı uygulama meditasyon olarak adlandırılmaktadır. İslamiyet’te sufi meditasyonu; Hinduizm’de yoga, kundalini, transandantal meditasyon; Budizm’de zen, samatha, vipassana medistasyonları en çok bilinen meditasyon çeşitleridir. Herbiri farklı yararlar sunan meditasyonların ortak noktası ise kişilerin düşünsel ve karakter gelişimini sağlıyor olmalarıdır.

Hindistan’da 1975 yılında S.N Goenka; 1976 yılında ve 1977 yıllarında hükümet görevlileri tarafından Jaipur cezaevinde organize edilen, yüzlerce hükümlü ve cezaevi personelinin katıldığı kursların ardından Rajastan Üniversitesi tarafından yapılan çeşitli sosyolojik araştırmalar meditasyonun ruh sağlığı ve karakter gelişimi üzerindeki olumlu etkilerini gözler önüne sermektedir. 1995 yılında Hindistan’daki en büyük cezaevi olan Tihar Cezaevi’nde düzenlenen 1000 hükümlünün katıldığı vipassana meditasyonu kursları ile suçluları topluma kazandırmada sağlanan yararlar meditasyonun Hindistan’daki cezaevleri reformunun bir parçası olmasını sağlamıştır. Bu uygulama, ABD, İngiltere, Tayvan, Moğolistan ve Yeni Zelanda’daki cezaevlerinde de takip edilmiştir.

Vipassana: İçgörü / Farkındalık Meditasyonu

Meditasyon denince akla ilk gelen isim olan Buddha başlangıçta Budizm öncesinde de varolan samatha (huzur) meditasyonunu yapmıştır. Bu meditasyon bir nesne üzerine odaklanarak yapılır. Meditasyonu yapan kişi mum ışığı, bir resim, bir dua veya kendi seçebileceği herhangi bir nesneye odaklanarak aklına seçtiği nesne dışında hiçbir şey getirmez. Bu yöntem kişiye derin bir huzur sağlar, beden dinlenir. Meditasyon, yapan kişi tarafından sona erdirilene kadar bu yakalanan huzur devam eder. Meditasyonun sona ermesizle birlikte beyin eski durumuna döner. Samatha meditasyonu konsantrasyonu arttırmak ve sakinleşmek için çok yararlıdır.

Buddha’nın geliştirdiği Vipassana (İçgörü / Farkındalık) Meditasyonu ise kişinin içgörüsünü geliştirme suretiyle kalıcı bir huzuru amaçlar. Samatha ve vipassananın birlikte öğrenilmesi veya samathanın ardından vipassananın öğrenilmesi sıkça rastalanan durumlardır.

Pali dilinde bir sözcük olan vipassana, “vi (net, saydam, açıkça)” ve “passana (anlayış, farkındalık, erdem)” sözcüklerinin birleşiminden meydana gelmiştir. “Gerçekleri oldukları gibi görmek” olarak açıklayabileceğimiz vipassanayı dilimize içgörü ve farkındalık olarak çevirebiliriz.

Meditasyon ve Hayatın Gerçekleri

Meditasyon yoluyla olduğu gibi görülmesi beklenen ise fiziksel ve ussal varoluşun gerçek doğasıdır. Örnek olarak okumakta olduğunuz bu satırlar Türkçe yazılmıştır. Bunları okuduğunuz için diyebiliriz ki, Türkçe düşünüyorsunuz. Türkçe okuduğunuzu ve düşündüğünüzü ayrımsadığınız anda gerçekleri oldukları gibi görmeye başlamış oldunuz.

Aslında tüm gerçekler “Anicca (Geçicilik)”, “Dukka(Tatminden uzak)” ve “Anatta (İyeliksizlik)”olarak adlandırabileceğimiz üç karakteristik fenomenden ibarettir. Vipassana yoluyla içgörüsünü geliştiren kişi kendi iç dünyasında ve dış dünyada, fiziksel ve ussal olarak varolan her şeyin sürekli değiştiğinin, belirsiz ve geçici olduğunun; can sıkıcı, acı verici, tatmin etmekten uzak olduğunun; kontrol edilemez ve sahipsiz olduğunun farkına varır.

Sonuç Olarak Meditasyon Nedir?

Yazımızın sonuna gelirken konuyu kısaca özetlemek için tekrar başa dönmek gerekirse meditasyon huzur, bilgelik, ermişlik arayan bireyin kendisini ve kendi gerçeğini keşfetmesiyle başlayan bir iç yolculuktur.


Bir sonraki yazımız: Meditasyon Teknikleri: Yürüyerek Meditasyon